1 год на форуме Автор 5 уровня Топ пользователь Все
Награды
1 год на форуме
1 год на форуме
Автор 5 уровня
Автор 5 уровня
Топ пользователь
Топ пользователь
Топ тема
Топ тема
1000 просмотров
1000 просмотров
КОстя Сокольников туһунан
  251
Константин Сокольников кыһыл былаас кырыктаах тимир сиппиирэ дииллэр этэ.
Саха сиригэр кыһыл террорун саллаатта.
Кини 1890с. Боотуруус улууһугар, быраас кыанар ыалыгар төрөөбүт. Дьон кэпсииринэн кини төрдө манна олохсуйбут кэлии бааһынайдар дииллэр, сорохтор этэллэринэн эһээтэ уонна эбээтэ манна олохсуйбут ссыыльнайдар дииллэр.
Дьокуускайдааҥҥы реальнай училищеҕа үөрэнэ сылдьан, 1905с. ыраахтааҕы былааһын утары демонстрацияҕа кыттан, үөрэҕиттэн үүрүллүбүт уонна улахан сэрэтии ылбыт. Сэрэтиитэ диэн, кинини ханнык баҕар училищеҕа суол сабыллыбыт.
Бу кэнниттэн өрөбүлүүсүйэ санаатыгар киирэн, элбэхтэ Бакунин уонна Карл Маркс кинигэтин ааҕар. Иккитэ хаайылла сылдьыбыт, протокуолга "ярый приверженец анархических идей" диэн суруйбуттар.
Кини хаан сулуһа 20-с сылларга саҕаланар, онно РККА киирэн конный ударный карательный отряд Губчека салайбыт.
Илин Эҥэргэ баран, күһүн 1921с. Кулаковскай улахан убайын Уйбаан Кулаковскайы, Таатта кулубатын тутан ылан, кыһыл былааһын билиммэт үһүгүн диэн, саабыланнан баһын хайы охсон өлөрбүт уонна кини дьиэтин, амбаарын халаан баран, уматан кэбиспит.
Маннааҕы кыһыллар кинини саарбах соҕус киһи диэн суруйаллар. Ол гынан баран, кэлии кыһыллар Агеев, Козлов уонна Лебедев хаххатыгар сылдьан Илин Эҥэргэ үлүбээй, туох да сыһыана суох дьоннору кырга сылдьыбыт уонна өрөбөлүүссүйэ аатынан туһанан дьиэлэри халыыр эбит.
1921с. күһүн Сахалар өрө турууларыгар, Илин-Хаҥаласка, Порядин диэн оҕонньору, уолуҥ повстанец буолбут диэн буруйдаан, тимир паалканнан өлүөр диэри ибили сынньыбыт, онтон Майаҕа 7 олохтоох киһини тутан ылан, кыһыл былаас өстөөхтөрөҕүт диэн, барыларын ытыалаталаан кэбиспит уонна дьиэлэрин халаан баран, умаппыт.

Кырык санаалах Куоста саас 1922с. бэйэтин киһитин Прокопий Петрову за слабость перед революцией, ытан өлөрбүт. Тоҕо диэтэххинэ Прокопий Петров, патрульга сылдьан, биир нэһилиэктэн төрүттээх уолун повстанеһы тутан ылбыт уонна штабка илдьиэхтээҕин, онно өлөрүөхтэрэ диэн ыытан кэбиспит.
Онтон саас 1922с. Тимир сиппиир Сивцев аҕабыты таҥара дьиэтиттэн соһон таһааран муҥнаан өлөрбүт уонна идэтинэн дьиэтин уонна кини үлэлиир сирин уматан баран Дьокуускайга барбыт.
Өссө биир түбэлтэ Илин Хаҥаласка, Куоста, саастаах дьахтары уонна кинини кытта икки кыра оҕотун тутан ылан, кэргэнин уонна улахан уолуҥ повстанец үһү, диэн буруйдаан барыларын ытан өлөртөлөөбүтэ биллэр.
Маннааҕы кыһыллар Куостаны туох кыыллыйбыт киһитэй диэн, штаб реввоентрибуналга 5-с аармыйа РККА тыллаабыттар. Ол гынан баран кини дьыалатын Агеев көмөтүнэн саппыттар.
Илин Эҥэргэ 1923с. дылы террордуу сылдьан, сэрии бүппүтүгэр уголовнай дьыала главсуда ЯАССР бэрэссэдээтэлинэн үлэлээбит.
Киһибит отой үөн киһи буолан, амнистияламмыт повстанецтары соруйан атын дьыалаларга эрийэр эбит. Сотору буолаат Главный помощник прокурора ЯАССР талыллыбыт, онтон начальник отдела комиссариата юстиции үлэлээбит. Конфедералистары уонна Бүлүүҥҥү өрө туруу повстанецтарын кини Байкаловтыын расстреллаталаабыттар эбит.
1938с. бэйэтин репрессиялаабыттар уонна 5 сыл хаайыыга барбыт, онтон ол кэнниттэн саһан хаалбыт. Ханна? Тугу гыммыта? Биллибэт. Кини суола сүтэн хаалар.
Ответов 0
Автор поста отключил возможность комментирования анонимными пользователями.
Чтобы оставить ответ, пожалуйста авторизуйтесь или зарегистрируйтесь
Обратная связь
Предложения и замечания