Химхавод туьунан сахалар бастын дьоннорбут туох санаалаахтарый?
meic  -    2486
Михаил Николаев тугу толкуйдуу сылдьарын айбыт танара билэр - туох да диэн этэ илик. Единай Россия туох дииринэн барыа син биир...

Федот Тумусов санаата эмиэ биллибэт. Чып диэн иннинэ эмиэ партиятын диэки хайыьан керер буолуохтаах)

Егор Борисов экспертизалар тумуктэрин, проект оноьулларын кэтэьэр.

Александр Жирков?
Ответов 111 Написать ответ
  • Афанасийй
    Афанасийй
    афанасий корякин
    13 ноября  

    Онтон эн?

    0
    • Andrey48
      Andrey48
      andreys43
      15 ноября  

      Афанасийй, Надоели штрафы ГАИ? Так, не плати! Есть легальный способ их избежать. Я себе взял такую штуку http://nannoplenka.blogspot.com и теперь вообще забыл о штрафах! Номер автомобиля не видно приборам гаишников никак и они ничего не могут сделать!

      0
  • Сахастрелец
    13 ноября  

    Былааска тарбачыһааччылар тоҕо да чыып диэн өллөхтөрөй? Бу олоххо сүтэрэллэрэ элбэх буоллаҕа

    Оннооҕор норуот дьоно дэнээччи аата ахсаана суох эдьиий Даайаларбыт, Дораларбыт, Мандар убайбыт саҥарбаттар. Хата ол оннугар Мэҥэлэр биир ортону үрдүнэн тойоммут Андрей Находкин үнүр телевизорга онон - манан кыймаҥнаабакка муос - таас курдук ордук - хос тыла суох утарарын биллэрэн үөртэ.

    4
  • -Мила
    13 ноября  

    Эдьиий Даайа диэни билбэппин)))
    Чахчы ити айылҕаны кытары чуо сибээстээх Эдьиий Дуорабыт туох диирэ буолла?
    Үөһэ ааттаталаабытын көрдөххө Барыыһап эрэ түмүгү күүтэр бколан таҕыста)))

    0
  • Cruise Control
    13 ноября  

    Бу туох буолбут дьонгутуй - Химзаводу оччо5уна ханна булан туттара5ыт, киhи олорбот сирин булан?

    Атын химия заводтарын продукцията хантан кэлэрий, дьон олорбот сириттэн, дуо?

    Эбэтэр химическэй завод онгорон таhаарбыт туох да продукциятынан туhаммаккыт, дьиэ5итигэр, гаражкытыгар туох да суох, дуу ???

    Атын заводтар, фабрикалар, производстволар буортулара суох дуу?

    Квартира5ытыгар сууммут-тарааммыт уугут, унитазкытыгар киирэн киирэн тахсыбыккыт ханна барарый, кууран-хатан хаалар дуо ???

    Уйэ5итигэр автомашина уруулун тутан корбетох, АЗС станцияны харахтаабатах дьоннор, бааллара буолуо ээ ???

    Кыра да санаалаах дьоннор, рейтин хомуйан, общество5а биллэ-косте сатаан, пиарданан митинг тэрийэллэр

    3
    • -Мила
      13 ноября  

      Cruise Control, барытын,бэлэм оҥоһуллан кэлэн атыыга тахсыбыты туттабыт.
      Мин холобурдаан саҥа объегы биир туопка суруйбутум,тутан баран тулабаар дьиэ таһын уулуссатын чох быылынан,кыырпаҕынан саба үрэ турар.Итиннэ циклон диэн фильтр туруохтаах,суох,тоҕо эрэ туруорбаттар.Ончу аттыбытыгар котельнай диэни билбэтэх бүтүн квартал кэһэйдэ.Туох барыта кыраттан саҕаланар буотта?
      Биһиги климаппыт атын,суолбут-ииспит мөлтөһүөр,саахал тахсар түгэнигэр метанолуҥ алдьархайы аҕалыа дии санаабаккын дуо?Бу айылаах тэйиччи сытар дойдуга оперативно миэрэ ылыахтара дуо?саарбах.
      Атын дойдулары холобур оҥосторгутун сөҕөбүн.Холобур мин омуктар кэлэн үлэлииллэригэр олох да кыһаммаппын,саха киһитэ үлэлиэн баҕардаҕына промышленностка сыстыа.
      Бэйэм улууспар маннык мөкү көстүүнү,чох быылынан тыына олорон добро диэ суох курдукпун.Атын собуоту баһаалыста,дьаат эрэ киэнин буолбатах.

      0
    • ortos
      14 ноября  

      Cruise Control, Олус да "сайдыбыт" киһи эбиккин. Өйдөөх курдук сананаҕын быһыылаах да тумсугуттан ырааҕы тугуу да көрөр кыаҕын суох быһыылаах. АЛРОСА курдук улахан баай тэрилтэ объегар бу соторутааҕыта эрэ саахал буолбутун номнуо умна оҕустуҥ дуо? Онтон газопроводтара, нефтепроводтара тэстэн үрэхтэри, өрүстэри сүһүрдэ олороллорун билбэтэҕэ буола олороҕун. Атын сиртэн силистээх-мутуктаах улахан тойоттор хаһан да харчыга харахтара туолуо суоҕа. Саха сирэ кинилэргэ харчыны баһан ылар сир эрэ курдук. Боростуой үлэһит дьоҥҥо кыһамматтар. Билигин да саха сиригэр олорор дьоҥҥо сэнэбиллээх сыһыаннаахтар. Харчыларын харыһыйан ол природоохраннай, экология харыстабылыгар анаммыт миэрэлэри харах эрэ баайыытыгар оҥороллор, наадалаах кумааҕыны атыылаһан ылаллар. Бу кэлиҥҥи кэмҥэ тоҕо ити химическай завод тутуутунан сыстан баран арахсыбат буоллулар? Ол аата атын сиргэ дьон утарар, салайааччылара иннилэрин биэрбэттэр... Биһиэттэрэ ханна наадалаахха в лучшем случае в молчанку играют, туох эрэ докумуон кэлэрин кэтэһэр аатыраллар. Атын регионнар салайааччылара бу темаҕа кэпсэппэттэр даҕаны ол иһин. На корню нужно урезать. Ол айыылаах туох да куттала суох буоллаҕына тоҕо докумуоннара барыта суоҕуй? Тоҕо эрэ нефтьтэн, газтан уматык оҥорор заводу тута сатаабаттар... Улахан тойотторго ол олус барыстаах, ол иһин. Хабарҕалыыр кнопкаларын сүтэрэллэр буо... Хас сыл аайы по любому поводу дотационнай регион эрээри ньааҕынаамаҥ дииллэрэ сүтүө буоллаҕа... Дотация - үксэ севернай завоз үбүлээһинэ. Бэйэбитигэр гсм оҥорор буоллахпытына дотация ыларбыт кыччыыр, дохуот киирэрэ элбиир, норуот арыый тот буолан уоп-чуоп диирэ элбиир буоллаҕа...

      0
    • нннннннн
      14 ноября  

      Cruise Control, хайыы бу орто дойдуга киьи эрэ баар дуо?

      0
  • Cruise Control
    13 ноября  

    Африка ПИГМЕЙдарыгар баран олоруохха, наада - Химзавода, техникалара, цивилизация-сайдыы суох сиригэр.

    0
  • 45
    13 ноября  

    Олуонэ кытыытыгар, элбэх нэ4илиэнньэлээх улууска тутар кутталлаах, наадата суох. Дьигинэн кордоотоххо миэстэ булуохха соп. Олигархтарга чэпчики наада, бэйэлэрин интэриэстэрин эрэ короллор, хим. завод республика5а ту4ата суох. Тутар буоллахха Саха сирин со5уруу оттутугэр, Нерюнгри диэки, улахан орустэртэн тэйиччи, тутуохха соп.

    0
  • Оттон бу тугу суруйаллар эбитий?
    13 ноября  

    Профильные аналитики склонны считать, что в ближайшие годы мировой рынок метанола ждёт перепроизводство, в мире будут введены в эксплуатацию сразу пять новых заводов мощностью от 1 млн тонн. При этом располагаться предприятия будут в зонах с низкой стоимостью природного газа — основного сырья для производства метанола. Так, например, в Иране планируется запуск заводов Zagros-1 и Zagros-2 — каждый мощностью 1,65 млн тонн. «В ближайшие два года ввод новых мощностей в странах Ближнего Востока и в Китае будет превышать рост мирового спроса, — отмечает специалист аналитического департамента “Банка Москвы” Юрий Волов. — Результатом станут снижение цен, вытеснение производителей с наибольшими издержками и сокращение норм загрузки мощностей в метанольной промышленности,новые мощности на Ближнем Востоке могут полностью вытеснить с рынка производителей из развитых стран, закупающих природный газ по ценам выше 200 долларов за тысячу кубометров». Российские метаноловые заводы также оказываются в зоне риска — в основном из-за планируемого роста цен на газ, а также высоких расходов на доставку метанола в Европу по железной дороге.

    2
  • !
    13 ноября  

    Бу Cruise Control диэн ник саха буолбатах:
    Эбэнки кому-заҕа Доджер диэн нигынан киирэн сахалары үөҕэр.

    0
  • Курулгэн
    13 ноября  

    Мила сопко этэр!!!
    атын суолунан тоьо багарар сайыннардынар..

    короче- бары син илини- аргааны быьаарсар дьоммут..

    манна эппиэт биир- СИСТЕМА.. буттэ
    тоьо да ытаан- ыллаан СИСТЕМАНЫ кыайбаккыт.. кыайбаппыт..
    ойдуур дьон ойдуогэ.............

    0
  • Курулгэн
    13 ноября  

    уонна манна- маннык:
    бары САХАЛАР- оголоргутун
    сиэннэргитин- УОРЭХТЭЭХ онорун!!!
    билинни балаьыанньага- оннук эрэ..
    ХАРЧЫГЫТЫН уорэх иннигэр
    ХАРЫСТААМАН!!!
    оголоргут- сиэннэргит инники
    кэскиллэрэ- УОРЭХ- БИЛИИ!

    2
    • Киэсэ
      13 ноября  

      Саханы барытын үрдүк үөрхтээх оҥорон баран бары Дьокуускайга симиллэн олорорбут боло,курулген эттэ диэн.Билиҥҥи бэлиитикэ оннук бара турар,тыа сирин эһэн,саханы куоракка симиигэ.

      0
  • илинсаха
    13 ноября  

    Михаил Ефимович бүгүн НВК-га интервьютугар..."Я мечтал,чтоб молодежь республики на 100% была с высшим образованием" диэтэ...Билигин 50% эрэ үрдүк үөрэххэ үөрэнэр..ол содулун 10 сылынан билиэхпит диир....

    0
    • meic
      14 ноября  

      илинсаха, санаата учугэй да билинни кэмнэ эппиэттээбэт - урдук уерэхтээх дьонно улэ миэстэтэ суох. Производство5а сахалары билигин да чугаьаппаттар, баар буоллахтарына олох а5ыйах, холобура, ниэп, газ хостооьунугар.

      Куоракка урдук уерэхтээхтэрбит таксистыыллар, продавецтыыллар, охранниктыыллар...

      Бу аата "Деньги на ветер" дэнэр.

      Туьата суох уерэхтэр.

      Профориентационнай улэ республикабытыар быстах мелтех, урдук уерэх ыллыннар эрэ диэн быстах, сыыьа санаа.

      Дьинэр ол уерэхтээх дьоммутугар улэ миэстэтин таьаарыллыахтаах бастаан уонна онно анаан сатаан улэлииллэрин туьугар уерэтиэхтээхтэр. Урдук уерэ5и ылбыт киьи специальноьынан улэлиэхтээх, оччо5о эрэ урдук таьымнаах самореализацияны ылар, общество5а туьата улаатар, экономика5а биэриитэ урдуур. А так, тупо уерэнии хаарыан бэриэмэни суох оноруу кэриэтэ.

      2
      • илинсаха
        14 ноября  

        meic, тыа хаһаайыстыбатынан олорор улуустар бары да ЫТЫСТАРЫН ТОҺУЙАН олороллор ини...Мэҥэлэр эрэ буолбатах...Оннооҕор республика ДОТАЦИЯҕА олорор аатырар.Мэҥэҕэ тыа хаһаайыстыбата эрэ сайдар кыахтаах...уонна ТРАНСПОРТНАЙ ЛОГИСТИКА....тимир суолу...Речпорду...Федеральнай суолу туһанан..Хе..Хеее....өссө УРАН...АЛАМААС.ТААС...ПЛАТИНА..ТААС ЧОХ хостоноору турар...

        0
  • Курулгэн
    13 ноября  

    оннук..
    МЕН билэн- инникини корон этэрэ биллэр..

    0
  • Курулгэн
    13 ноября  

    олохпут куускэ сайдар..
    САХАБЫТ сирэ.. сахалар эстибэппит туьугар- киэн билиилээх, УОРЭХТЭЭХ лмдер наада! ..
    МЕН олох ото корор..
    уорэгэ- билиитэ суох- бу биьиги ФОРУМЧАННАР курдук килэпээйдээн- куолулаан что толку?)))..
    толкуйдаан корун...

    0
  • -кытыыСаха-
    13 ноября  

    Хм...

    Билигин 50% эрэ үрдүк үөрэххэ үөрэнэр..ол содулун 10 сылынан билиэхпит диир-диэ ...
    Ыччат 50%үөрэхтэммитэ биллибитэ. Тыа5а ыччат аҥарын аҥара эрэ хаалла.
    Салгыы күн түүн куоракка үрдүк үөрэхтээх харабыл,уу таһааччы,индрайвер элбии турар.Ол өссө табыллыбыттара... Табылла иликтэр киэһээ аайы түүҥҥү кулууптарга "үлэ"көрдүүллэр.
    Аны уон сылынан олох да саха дьарыга сүтэр суолга киирэрин сэрэйэбин.

    0
    • илинсаха
      14 ноября  

      -кытыыСаха-, үрдүк үөрэхтээх баай бааһынай .ИП...баар .. буоллаҕына туох куһаҕҥаннаах буолуой...Ааҕан-суоттаан...аныгы технологияны баһылаан ...олоҕу кытта тэҥҥэ хаамсар ..үлэлиир ыччат наада...тыаҕа...

      0
  • Курулгэн
    13 ноября  

    кытыы- манна сыыстардын..
    ыччат кэлин ойдонон.. иннин барынырдар буолан эрэллэр..
    Короорун- ЫЧЧАТТАР тахсыахтара- уунуохтэрэ..
    Уорэх- билии инникигэ сирдиир..
    кытыы- короор. .

    1
    • -кытыыСаха-
      13 ноября  

      оннук онтон саха бары бартыбыал кыбынан баран сылдьыа-диэ...

      Ынахпытын сылгыбытын киргиис көрүө,дьиэбитин эрмээн тутуо,атыыбытын кытай аҕалыа,уобарбытын узбек буһарыа.

      0
  • ...
    14 ноября  

    Тутабыт диэтилэр да туталлар буо, эьигиттэн ыйытыахтара да суо5а. Бу Мэнэлэр уопсайынан ыарахан дьон. Соруйан айдааны эрэ тарда сатыыллар.

    0
  • Санааҕабыл
    14 ноября  

    Ити собуот Сахаларга туох да үллүйэр үчүгэйи аҕалбат, сыанан аҕаабат..Саха сиригэр харчы бэрсэллэрин да саарбахтыыбын ол собуот дохуотуттан..ыларга, сииргэ эрэ үөрэммиттэриҥ оннуктар..ол собуот харчыта барыта тус олигархтар хармааннарыгар киириэҕэ..син биир буортулаах буолуоҕа Саха сирин нарын намчы айылҕатыгар..дьэ тэбистэхтэрэ буолар..хара хааннах харахпыт уутунан суунарбыт буолуо сахалар..ол собуот тутулуннаҕына..билигин да сыанан салбаммакка олороохтуубут..

    2
  • Урэх баьа
    14 ноября  

    Санаар5абыл сору-сопко этэр. Ол завод барыьа барыта олигархтарга барар буолуохтаах. Биьиги онтон туьанарбыт биллибэт.Арай ыччаттарбытыгар туох эмэ кыра-хара улэ миэстэтэ тэбэн биэрэллэрэ буоллар айахтарын ииттинэллэригэр диэн санаан ылабын. Айыл5аны киртитэрин туьунан кырдьыгы баран эттэххэ тугу да билбэт дьыалам онон этэр кыа5ым суох эмээхсиммин

    2
  • meic
    14 ноября  

    Мэнэ Ханаласка република бюджетыттан теье харчы киирэрий?

    Бу улуус бэйэтин наадатын бэйэтэ киллэриммит харчытыттан теьетун уйунарый?

    Бу улуус бэйэтэ бэйэтин хааччынар кыахтаах дуу, суох дуу?

    Хааччынар кыа5а суох буолла5ына ону суох онорорго тугу улэлииллэрий? (Миитиннээн харчы киллэриммэттэрэ чахчы))) Ынах кутуругун эрийэн эмиэ ырааппаттар...

    Метонол собуотун оннугар атын туох производствотын киллэрээри гыналларый?

    Улэлиир ба5алаахтар дуу, эбэтэр куруутун ытыстарын тоьуйан баран сылдьыахтарын ба5араллар?

    0
    • kinat
      kinat
      Кынат Тардаах
      14 ноября  

      meic, Ол тыа дьонун аны буруйдаан эрэ5ин дуу? ЯТЭК эhиги курдук сахалар баар суох биллиилээх дьоннорбут дьону тылларынан итинник тыа олохтоохторун ыган-утэн син биир химзаводут туттаттараары сылдьар быhыылаах. Эр дьоммут бары биир тыллаах буолбуттар дуу: ") Ынах кутуругун эрийэн эмиэ ырааппаттар..."- диэн.
      Онтон министр Пановтан ЯТЭК мунньуллубут балтараа миллиард нолуокка иэhин баччааННа диэри судаарыстыба5а телеебекке сылдьар диэбиппэр тугу да хоруйдаабат. Эгэ ол химсобуот тутулунна5ына ол ЯТЭКкыт нолуок телуе дуо? Суох. Онон ол харчынан дьону кеечуктээн да диэн, син биир бюджекка киирбэт харчы.
      Аны тыа дьонун: "Улэлиир ба5алаахтар дуу, эбэтэр куруутун ытыстарын тоьуйан баран сылдьыахтарын ба5араллар?"- диэн сирэй-харах анньаллар. Билигин тыа5а олохтоох ким хаалла? О5о уонна о5онньордоох эмээхсин аймах. Тыа хаhаайыстыбатын - судаарыстыба тутаах отраслын кимиэхэ эhиги, эр дьон сэлээннээн хааллардыгыт? Ким эhигини сумэhиннээх алаас этитэн аhатар?
      Химзавоккут тутулунна5ына ол сумэhиннээх эккит олох да сулуhуннээх эт буолуон ба5ардыгыт дуо?
      "Ынах кутуругун туппут" дьон эhигини аhатан олороллор. Эhигини эрэ буолуо дуо? Аан Дойдуга барытыгар. Аhылык боппуруоhа - туспа судаарыстыба баар буолуутун ситиhэр тыын кыhал5а. Ону сайдыылаах судаарыстыбалар ейдууллэр. Сайдыылаах судаарыстыбаларга тыа оНорон таhаарар бородууксуйатын сыаната 35-40% судаарыстыба убуттэн субсидияланар.
      Судаарыстыба5а куттал суох буолуутун хааччыйар тыа хаhаайыстыбатын сайыннарбыт, химзаводу туттарбыттаа5ар быдан кене. Ону тобулар хас да суол баар. Эр дьон буолан баран маНнайгынан тыа хаhаайыстыбата сайдарын тобулуохтааххыт. Оттон химзавод тутуутун олоххо киллэрэ сатыыр бу бэринии уонна кэхтии бэлиэтэ.

      1
      • meic
        14 ноября  

        kinat, химзаводтан атын производстволар эмиэ бааллар. Метонол собуота тутуллара наадата суох, ол эрэн ону утаран баран атын производство онорорго то5о инициатива кетехпеттерун дьиибэргиибин.

        0
      • meic
        14 ноября  

        kinat, производство тэрийэргэ олох бэрт георграфическай балаьыанньалаахтар - ханнык да улууска итинник выгоднай сир суох.

        0
        • kinat
          kinat
          Кынат Тардаах
          15 ноября  

          meic, Пищевой уонна с/х производство тэрийэн иhиэххэ, онон ситимнээн.
          ЭКОпродукт Якутии диэн ааттаан, сыанатын урдэтэн. Алаастары - уникальнай ханна да суох ландшафт курдук дэлби кэпсээн, рекламалаан

          0
      • meic
        14 ноября  

        kinat, Мэнэ5э тыа хаьаайыстыбата билинниттэн ордук сайдар кыа5а суох. Биричиинэтэ биир - сирдэрэ, ходуьалара тиийбэт. Улуус бэйэтин да хаачыйда5ына сеп курдук, ону да кыаммат.

        0
        • kinat
          kinat
          Кынат Тардаах
          15 ноября  

          meic, Ходуhалар тиийбэт буоллахтарына ол аата тыа хаhаайыстыбата улэлии турар. Аны ол уут-эт оНорон таhаарыылары хайдах барыстаахтык батарыы туhунан толкуйдаан уонна олоххо киллэрэн иhиэххэ наада. Мин ЭКОпродукт Якутии диэн уопсай Саха Сирин брендэтин оНорон баран тус туспа слдьар фермердэр биир брэндынан атын регионнарга уонна омук сиригэр уут-эт оНоhуктары атыылыылларын ситиhиэххэ диибин

          0
    • ...
      14 ноября  

      meic, Сепке этэ5ин.Улэ миэстэтэ тахсыа этэ. Мэнэлэр ынахтарын кутуругун эрийэн ырааппаттара чахчы. Ону эмиэ ейдуе этилэр. Уопсайынан балыынка дьон.

      0
      • 123
        14 ноября  

        То5о хим.промышленноска иннэн хааллыгыт? Атын ту4алаах, куттала суох производство корунэ элбэх, миэбэлтэн са5алаан агропромышленнай переработка5а диэри.

        0
  • Афанасийй
    Афанасийй
    афанасий корякин
    14 ноября  

    Олох санаарҕаама,мэҥэлэр куруутун хайа үрдүгэр.

    1
  • Якутянин2
    14 ноября  

    Завод ханна да тутулуннаҕына ( Мэҥэҕэ, Качикаакка, Алдаҥа, Нерюнгригэ) буортута сүрдээх улахан буолуоҕа,авария буолбатаҕына да. өлүөнэ, алдан өрүстэр ааһар улуустарга особенно. Үлэ миэстэтэ тахсар диэн үөрэн этэр- акаары быһыы. Саханы үлэҕэ буолуохтааҕар, биир да журналиһы, инспектор охраны природы диэни саа да тэбэр сиригэр чугаһаппаттар. Барыта запретная зона буолуо, не только завод, окрестные леса , дороги, и все речки, ручьи которые естественно будут поражены отравленной технической водой и побочными химикатами вредного производства даже без аварии. Огромную территорию за заводом обьявят запрещенной, с вооруженной охраной, которая создаст неудбства местным жителям, например проезд по пропускам, а то и платно как Ленском районе делают нефтяники.

    2
  • -Мила
    14 ноября  

    олох санаарҕаама))))))))

    0
  • Qwerty
    14 ноября  

    Быйылгы быыбар быһаарара буолуо. Кэлии киһини аҕаллахтарына ити химзавод тутуллара буолуо. Бу былааны кремлиннар өйүүллэрэ биллэр. Олохтоох тойоттор туттуналлара сөп буоллаҕа.

    0
  • VlZ
    14 ноября  

    Штыровы нефтяниктар туhанан баран улэтиттэн кетуппуттэрэ. Томмокко НПЗ, ГПЗ туттарыах буолан эрэннэрбиттэрэ, АЛРОСА биэрэр дохуодуттан 5 тегул элбэ5и мэктиэлээбиттэрэ. Саханы барыларын саhыл са5алыах буолбуттара. Ол аайы Штыров улуу бырайыактар диэн мунньах-сугулаан бе5ете тэрийэр. Тумугэр эмэhэ5э тэбиллэр, биир да эрэннэриилэрэ туолбата.
    То5о дьон-сэргэ былааhы, сир баайын хостуур, ону танастыыр тэрилтэлэри итэ5эйбэт буолла?
    То5ото ейденер, онно аралдьыйбаппын.
    Билигин былаас хайдах гынан дьон итэ5элин тенуннэриэххэ себуй диэн соруктары туруорунуохтаах.
    Ол иннигэр тугу гыныахха:
    1. Сир баайын хостуур уонна сир геологиятын уерэтэр тэрилтэлэриттэн булгуччу теленуллуехтээх туhээннэри 100% хомуйары ситиhиии. Мин керуубунэн, олохтоох былаастар уонна судаарыстыба уоргаттара ирдэбилгэ сеп тубэhэр дьо5урдара мелте5уттэн, ээл-дээл сыhыаннаhыыларыттан кырата суох уп ситэри телеммет. Холобура: хонтуруол мелте5ун тумугэр, буор-кумах карьердарын докумуона суох уоран хостооhун, айыл5аны киртитии, ууну туhаныы телебурун кыччатан аа5ыы элбэх тэрилтэлэргэ баар кестуу.
    2. Нефть-газ тэрилтэлэрэ нолуоктан босхолонууларын тохтотуу.
    3. Сири уоту муниципальнай бас билиигэ кеhеруу.
    4. Сахабыт сирин экономикатын, оло5ун-дьаhа5ын дирин,ник чинчийии уонна ол тумугэр олохтоох дьон оло5о тупсарын ситиhэр тумуктэри ылыныы уонна олоххо киллэрии.

    0
  • kichax
    kichax
    Андрей Залупа
    14 ноября  

    Какой химзавод, если даже наши не могут утилизировать обычные промышленные отходы и сливают все в реки?

    1
  • 🐀
    14 ноября  

    ''Улуу убайдарбыть', тоҕо эрэ нефтэн оҥоһуллар бородууксуйалары(сэлээркэни, бензини) оҥорор собуоту Амур уобалаһыгар илдьэн тутан эрэллэр, оттон ол метанолларын даҕаны тоҕо онно илпэттэр?....Айылҕаҕа алыс буортулааҕын иһин дуо?.....сирбит баайын биир биэс харчыта суох хостуулларыгар сөп буолбакка аны сирбитин - уоппутун помуойа оҥостор былааннаахтар быһыылаах,..... биир эмит тойон хотун аһаан олорор кормушкаларын утары баран этиниэхтэрэ дии санаан ыйытаҕыт дуо ?....дьэ уонна биһиги да биһиги диэҥ!.....

    1
  • gann
    14 ноября  

    ангала сахалара диэн ини этэллэр

    0
  • Бастыҥ саха даа?
    14 ноября  

    Доҕоттоор учуонайдарбыт этэллэринэн Саха сирин атмосфернай салгына киһи олоҕор муҥутуур кутталлаах кэрдиискэ радиацияннан сүһүрдүллэн турар.
    Бүлүү бөлөх иэдэйдэ. Урукку өттүгэр саха киһитэ истибэтэх, билбэтэх ыарыытыгар Сунтаарга 190-ча киһи рак ыарыыга ыалдьыбыт. Ньурбаҕа 138 киһи. Аата элбээбитин.
    Аны бүлүүттэн радиациялаах салгын былыта үс күнүнэн киин улуустарга кэлэр дииллэрэ кырдьык быһыылаах. Киин илин эҥэр рак ыарыыттан киһи бөҕө өлөр. Саха хараҕын уута тохтон аххан эрэр.
    Аҥаардас ити көрдөрүү метонол собуотун тутары утарыан сөп.
    Аны Дьокуускайга Хаҥалас нэһилиэктэрин, Бэстээх олохтоохторун, Табаҕа помоятын уута, эмп том химия, ниэп борлдууктатын тобохторо Өлүөнээ эбэҕэ киирэн, өссө Дьокуускай иигэ сааҕа Даркылаахха Өлүөнэҕэ кутуллар турар. Учуонайдар этэллэринэн Өлүөнэ уутун иһиэхтээҕэр буолуох суунар да көҥүллэммэт.
    Билигин водозабор бу буорту буолбут сүһүрдэр дьааттаах ууну оборон ылан квартираларга, дьиэлэргэ, даачаларга кырааннарыгар тиэрдэ турар. Ол аата иһэр уубут сүһүрдэр дьааттаах. Ол армияҕа барар уолаттар доруобуйаларын туругар көстөр.

    Метонол собуота сууккаҕа 5000 тонна ууну метонолунан сүһүрдэр өрүскэ кутуохтаах. Метонол 30 миллиграмыттан киһи өлөр. Метонол ууга суураллыбат. Ууну сүһүрдэр. Метонол дьаата салгыҥҥа көтөр.
    Итиччэтигэр сүһүрэн турар Өлүөнэ уутугар бу собуот тутуллуннаҕына аҕыйах бириэмэнэн водозабор сүһүрбүт ууну оборон ылан куорат дьиэлэрин хас биирдии уу кырааныгар тиэрдэр. Түмүгэ бэрт кылгас кэм иһигэр Дьокуускай куорат 350000 олохтооҕо сүһүрэн өлөр иэдээнэ буолаары турар.
    Аны салгынынан Саха сирин олоччу кими да матарбакка хабар
    Бу собуокка үлэлээбит дьон 40 саастарыгар тиийбэтэр.
    Метонол собуотуттан киирбит харчы олоччу инвесторга дагестанец бырааттыы Магомедовтарга уонна И.К.Андросовка, Е.А.Борисовка барар.
    Нолуок обшорнай арыыларга тэрилтэ регистрациялааҕынан Саха сиригэр киирбэт.
    Онон Е А.Борисов бу собуот тутулларыгар личнэй интэриэстээх. Оттон Магомедовтар саха сиригэр төрүт олохтоох дьон суох буоларыгар көҥүл айбардыыр сыалтан интэриэстээх дьон.
    Магомедовтар кимнээҕий? Бу билигин РФ правит председелэ Д.Медведев кэргэнин бырааттара. Бу ый 28 күнүгэр Д.Медведев тоҕо кэлэр интэриэстээҕэ билигин кимиэхэ баҕарар өйдөннө ини.
    .
    Метонол собуота наада дуу, суох дуу?

    0
  • Киьи
    14 ноября  

    Утарабыт наада буоллазына хаан тохтуо

    0
  • Афанасийй
    Афанасийй
    афанасий корякин
    14 ноября  

    Мээйик тоҕо мэҥэҕэ тыа хаһаайыстыбата сайдар кыаҕа суох диигин. СССРС эрдэҕинэ хайдах курдук сайыннаран кэлбиппитий.

    0
    • meic
      15 ноября  

      Афанасийй, ол са5ана союз тыа сирин дотациялыыр этэ. Билигин дотацияны республика бюджета эрэ керер.

      Союз са5ана онорон таьаарар продукцияны билинни харчыга таьаар уонна улуус бюджетын кытары тэннээн кер) Соотношениялара 1:10 -тан кыра буолуо.

      0
  • Петрович
    14 ноября  

    Химзавод Саха Сиригэр тутуллара төрүт олохтоохторго расстрельнай приговорга көҥүл өттүнэн илии баттааһын буолар. Биһиги Саха дьоно бу дьааттаах завод тутуллубатын туһугар бары бииргэ түмсэммит күүстээх утарсыыны оҥоруох тустаахпыт.

    0
    • 1
      14 ноября  

      Икки Дагестан киьитин базата бутун Саха норуотун утарсыытын кыайара буолуо дьэ. Биьиги хаьан Дагестанна собуот тута барабыт? Ессе дальше тэпсэргэ дьэ бэлэм дьоннор.

      0
  • Уопсайынан!
    14 ноября  

    Бу туох үлүгэрэй?, сэнээбиттэрин көрүҥ! Көҥүл айбардаан ийэ сирбитигэр аны химзавод тутаары сылдьаллар! Баайга харчыга харахтара туолбахха! Ити айылаах Саха сирин гааһын харчытын барытын сии олорннор! Өссө имири сүлүһүннээн өлөрөөрү оҥостубуттар буолбаат! Тоҕо да ынырыгай! Норуот туох да бырааба суох дуо? Норуот бүтүннүүн утарар буоллаҕына тоҕо ити олигархтар күүстэринэн заводу тутуохтаахтарый!?! ..олох абарабын!..бу биһиги кэлэр кэскил ыччаттарбыт хайдах буолаллар? Оччоҕо!, сүһүрбүт айылҕалаах Саха Сиригэр олороллор дуо? ..Улахан норуот хамсааһына, митиннэр күүскэ ыытыллыахтарын наада! Тойоттор ньимийэн баран олоруохтара!! Дьиккэрдэр, таас сүрэхтэр! Туох иһин тойон буолтарай? Норуот интэриэһин көмүскээри буолбатах дуо?!!!!!!

    0
  • Уопсайынан!
    14 ноября  

    Сыбыс сымыйанан туох да буортута суох дииллэр!!! Олох оннук буолбатах доҕоттоор! Ынырык буортулаах ити химиясобуота!атын баҕайы өйдөөх баҕайы сирэйдэрин тутта тутта, ол бу научнай терминнэринэн саҥара саҥара! Акаары Сахалары албынныахха сөп дии дии , кабинеттарын, дыбарыастарын иһигэр күлэн лаһыгырыы олороллоро олох харахпар көстөр!!!

    0
  • Corvair
    14 ноября  

    Мин санаабар бу политическэй эрэ суолталаах бырайыак, тугу да5аны туппаттар, куттуллар эрэ. Бэриhэби солбуйар киhини бэлэмниллэр, пиардыллар. ЯТЭК онно комолоhоччу оруолун толорор, харчыга буолуо. Бутэhигэр "мин баарбар ханнык да5аны собуот тутуллуо суо5а" диир сана киhи дьон-сэргэ киен биhирэбилин ылыа5а, норуот уонна торообут дойду быыhаччытын аатын ылыа5а. Пиар ис хоhоонун бэккэ талбыттар - "химия" диен тылы ким да собулээбэт, метанол дьатта5ын эдэрдиин-кырдьа5астыын бары билэллэр. Уонна дьон уксэ тылларынан айыл5аны наhаа харыстыллар. Манныгы дьон барыта куттанар, тургэнник хаба тутар. Уhуйэннэ метанол бу икки ардыгар биэрстэлээх сирга эргиччи туох баар тынна5ы бутуннуу олорор уонна радиоактивнай, туохтан да кутталлах эттик аатын суктэ.
    Арай собуот этиловай испиир оноруо диебиттэрэ буоллар, дьон ону хайдах ылыныа эбитэй?

    0
  • Сахабын
    14 ноября  

    Пиар иҥин буолбатах, дьону күллэрдиҥ дии, химзавод дьаата радиоактивнай да буолбатар , өрүскэ түстэҕинэ , ынырык буортулаах буолар! Эйиэхэ олигархтар харчы төлүүллэр быһыылаах хата, сыбыс сымыйанан ону маны айан өйдөөҕүмсүйбүтэ буола буола хата ала акаарыгын көрдөрдүҥ!, Ити химзавод тутулларын Москваҕа кремильгэ ,олигархтар аймахтара өйүүллэр, олохтоох айылҕа, омук сүһүрэригэр кинилэр наадыйбаттар!, кинилэргэ харчы, харчы ,өссө төгүл харчы эрэ наада!, төттөрүтүн дьэ химзаводу туттарар президэни көрдүү сылдьаллар билигин!..кремль, олигархтар марионеткалара наада кинилэргэ! Ол эрээри биһиги Саха норуота бүттүүн биир сомоҕо буолан түмсэммит Химиязавода тутулларын утарыахтаахпыт! Ити завод оннугар хата хас нэһилиэк аайы аныгы хотоннору туттуттнар! элбэх техника атыыластыннар!, сүөһүлэри атыылаһан аҕаллыннар! Сири оҕуруот бааһыналарын сөргүттүннэр! Техника атыыластыннар!, теплица кыһыҥҥы туттардыннар!...Дьэ тоҕо оннук гымматтар? Тоҕо?

    0
  • Сахабын
    14 ноября  

    Норуокка туох да туһата суох !бэйэлэрин личнэй хармааннарын эрэ хаҥатарга аналлаах ити Химзавод!, Дьэ боруобалаан тутан көрдүннэр эрэ! Улахан норуот аймалҕанын ,айдаанын тардыахтара! Улахан норуот өттүттэн утаралаһыы баар буолуоҕа! Сахалар дьэ кырыылаах хааннарын киллэрэллэрин көрүөхтэрэ! ..

    0
  • М
    14 ноября  

    Егор Борисов билэ билэ билбэтэ5э буолан , истибэтэх кэрбэтэх баран сылдьар ини хэ ххэ сылдьарын тухары кимиэхэ сыбыа дьыала куса5ан буолла5ына!оцосуутун оцорон баран.Ньальбаччы кэруэ хэ

    0
  • М
    14 ноября  

    Мэйик Мэцэлэри олох тусэрдэ батта Беаны кэмускээн тыа хасаайыстыбата сайдыбат диэн .

    0
    • meic
      15 ноября  

      М, Беаны кемускээн буолбатах) Беа улуускутун сайыннарар варианнары кердуур.

      Мэнэлэр бэрт учугэй выгоднай сиргэ олорон эрэ ону кыайан туьаммаккыт диэн. Туьаныаххытын ба5арбаккыт - дотация ыла уерэнэн хаалбыккыт. Ол эьиги эрэ проблема5ыт буолбатах - элбэх улуус проблемата. Сэбиэт са5ана кэлэ турар босхо харчыга уерэнэн хаалбыккыт, предприимчивай ейгут суппут...Оо, Чоочо баара буоллар!!! Манчаарыны ере тутуох оннугар Чоочону ере тутаргыт буоллар...Бэлэми талаан аьыыр ороспуонньугу уруйдаан бутэн Чоочо курдук предприимчивай, улэьит дьон ейунэн олордоххутуна эьиэхэ сайдыы кэлиэ

      0
  • Corvair
    14 ноября  

    Уопсайынан билэр дьон бу бырайагы дойду балаһыанньатыттан аралдьытарга, пар таһаарарга эрэ аналлаах диллэр. Тугу даҕаны тутар туһунан кэпсээн да суох, барыта театр. Чахчы туталлара эбитэ буоллар улахан айдаана суох тутан барыа этилэр, соруйан айдаан-куйдаан, тыас-уус таһараллар эрэ.

    0
  • том
    14 ноября  

    Мэнэлэр БЕА-ны бастаккыннан ейеебут дьон кинилэр этэ, дьэ билигин онтулара кердеттуе5э кинилэргэ.

    0
  • *
    15 ноября  

    Бэстээхтэн хара омугу үүрүөххэ сөп буолла оптовай маҕаһыыннары былдьаталаан ылыахха. Оптовай мвҕаһыыннарга саха дьоно үлэлиэхтээхтэр . Саха сатаабат үлэтэ үһү дуо? Күүс өттүнэн былдьаан ылыахха наада, узбектары байытан бүтүөх.Узбек сатыырын саха тоҕо сатаабат буолуохтааҕый? Мечеттэрин күттэрэн дави гыннахха кыайтарыа. Бастаан мечеттэриттэн саҕалыахха наада .

    0
  • илинсаха
    15 ноября  

    Михаил.....70-c cылларга сыыҥын соһо сылдьар сопляк буолла5а дии...тугу билиэй...Мэҥэлэр ол са5ана Союзка биллэр үлэлээх-хамнастаах этилэрэ....тыа хаһаайыстыбатыгар....сир үлэтигэр....оҕуруот аһын үүннэриигэ..сүөһү көрүүтүгэр...

    0
  • Билир
    15 ноября  

    массовай истерия дьаат уонна саахал,ким туохтан саҕалаабыта биллэр курдук,тугу ситиһэ сатыыллара эмиэ, онуоха бастыҥ дьоммутугар тэҥҥэ түсүһүөн баҕалаах көстүбэт курдук...

    0
  • Дьэ дьэ
    15 ноября  

    Туппат буоллахтарына Бэрт ди!!!оннук эрэ буоллун Айыы Таҥара! Но тутар буоллахтарына син биир айдаан буолар, 2015сылллаҕы митиннэртэн өссө похлеще митиннэр , норуот өрө туруута буолуоҕа! Пусть не будят Медведя Якутии!

    0
  • -Мила
    15 ноября  

    Киирэн ааҕаллар эбит,ааспыкка химзавод туһунан кэпсэтиигэ интернекка оннук суруйаллар маннык суруйаллар диэн ахтан аһарбыттара

    0
  • Arkadiynik15
    15 ноября  

    Интернет-газета "В Якутии.ру" продолжает собирать мнения и комментарии по поводу проекта газоперерабатывающего завода ЯТЭК на территории Мегино-Кангаласского района.
    Сегодня своим мнением делится Василий ЭВЕРСТОВ, председатель районного Совета старейшин "Ытык-Субэ" Мегино-Кангаласского улуса:
    - Вопрос абсолютно сырой! С самого начала людям ничего не объяснили, не рассказали, что это будет за завод, что это будет за производство, какую пользу он принесет жителям района, не опасно ли это производство для экологии.
    Создалось впечатление, будто кто-то там наверху договорился, а потом просто поставили жителей района перед фактом. У нас нет ни проекта, ни предварительного анализа, никаких расчетов и показателей, никаких перспектив!
    Мы не знаем, что это такое – метаноловый завод, чего можно ожидать от этого проекта. У нас нет ни документов, ни результатов изысканий. Люди не знают, что их ждет, как повлияет на их жизнь появление этого завода, и, естественно, ожидают, главным образом, негативных экологических последствий.
    На заседании Совета старейшин было принято решение о необходимости проведения большого республиканского совещания, с участием населения, в котором бы выступили со своим профессиональным мнением ученые из разных областей наук: и геологи, и медики, и экологи, и гидрологи…
    Хотелось бы видеть специалистов, которые уже работали в областях России, где построены такие же заводы, расспросить их обо всем, чего не знает наше население.
    В итоге Совет старейшин Мегино-Кангаласского улуса выступил против строительства любого газоперерабатывающего объекта в долине реки Лены.

    0
    • meic
      15 ноября  

      Arkadiynik15, не зная что это будет, но Против.

      Дьинэр проект оноьулларыгар, экспертизалар тумуктэниэхтэригэр дылы кэтэьиэхтэрин сеп этэ. Уопсай эмоцианальнай настройга оло5уран уонна Ыстапаанам, Самаайап курдук куруутун таннары тарда сылдьар дьоннор сабыдыалларыгар киирэн биэрбиттэр. Ити дьон иннин-кэннин быьаарбакка эрэ куруутун "Суох! Утарыахха" диэнтэн атыны билбэттэр.

      Дьаат тула буолунай - бензин дьаат, газ дьаат...онноо5ор арыгы дьаат. Ол да буоллар тутта, иьэ сылдьаллар дии))) Мэнэлэр арыгыттан теьелеех хаарыан дьоннорун сутэрбиттэрэ буолуой???
      Массына5а тутта сылдьар метаннара:
      "метан относится к токсическим веществам, действующим на центральную нервную систему"
      Бытовой газ эмиэ ниэрбэ5э дьайыыта куустээх.

      Утара сатаан баран барытын утарыахха буолла5а, то5о выборочно буолла???

      0
  • Куорат оҕонньоро
    15 ноября  

    Ити эстибит, банкрот буолбут Дагестантан биһигини абырыы кэлбиттэрэ буолуо диэни итэҕэйбэппин.
    Сүрдээх доҕордуу, аймахтаһыы, землячество сайдыбыт дьоно ити омуктарын. Ити собуокка туох эмэ үчүгэй баара буоллар биһиэхэ тиксиһиннэрбэккэ, дойдуларыгар Дагестаҥҥа тутуохтар этэ, бэйэлэрин дьоннорун аһатаары. Каспий гааһа элбэх .

    0
  • Б
    15 ноября  

    Туох тусата суох дьоннор Саха норуотугар Беа кини ил тумэнэ эцин ууртэлээн кээсиэхэ наада!

    0
  • Arkadiynik15
    15 ноября  

    Общий вывод из сегодняшнего заседания Общественного совета при Минпроме: запасов газа в Якутии - более чем достаточно. С избытком. А вот проблемы во всех отношениях могут быть с транспортировкой.
    То есть с газопроводами АО "Сахатранснефтегаз", более половины которых не соответствуют нормативным требованиям. Поэтому при строительстве газоперерабатывающего завода ЯТЭК в Мегино-Кангаласском улусе могут потребоваться новые линии газопроводов, читай, дополнительные расходы для инициатора проекта - Якутской топливно-энергетической компании.
    Все это стало известно из докладов трех спикеров заседания, выступивших с более чем подробными информациями и давшими исчерпывающие ответы на вопросы как членов Общсовета Минпрома, так и приглашенных активистов, среди которых был "главный друг метанола" Иван Степанов, методично посещающий каждое мероприятие по теме завода ЯТЭК.
    Ключевой вывод из доклада заведующего лабораторией №1 геологии нефти и газа Института проблем нефти и газа СО РАН, доктора геолого-минералогических наук, академика РАЕН Вячеслава Ситникова: подтвержденных запасов природного газа в Якутии - более чем достаточно, даже с избытком.
    А целый ряд исследований геологической направленности приведет к открытию на территории республики новых месторождений газа. Последнее академик Ситников заявил со ссылкой на мнение всемирно известного ученого в области геологии нефти и газа, органической геохимии, математической геологии, академика РАН Алексея Конторовича.
    Напомним, согласно прогнозу учёного Сибирского отделения РАН, академика Института нефтегазовой геологии и геофизики Алексея Конторовича, который он озвучил в феврале т.г. во время встречи с полномочным представителем Президента в СФО Сергеем Меняйло, в ближайший период на территории Восточной и Западной Сибири будут открыты несколько крупных месторождений нефти и газа.
    Кроме того, Конторович, по информации СМИ, тогда рассказал о "гигантском газовом месторождении" в западной Якутии - Вилюйской синеклизе.
    По словам академика, потребуется проведение сейсморазведочных работ, так как газовые залежи находятся на глубине 7-8 километров, соответствующий запрос будет направлен в МПР РФ, сообщали СМИ по итогам встречи Меняйло и Конторовича.
    Второй спикер - начальник Геологической службы ЯТЭК Гали Галиев - в своем докладе дал подробную характеристику каждому месторождению, находящемуся в разработке предприятия, со всеми цифрами по их подтвержденным запасам, стоящим на госбалансе.
    Из его выступления следует тот факт, что запасов у месторождений, осваиваемых ЯТЭКом, - также более чем достаточно для любых целей, в том числе - для работы газоперерабатывающего завода в Мегино-Кангаласском улусе.
    А вот доклад третьего спикера - представителя АО "Сахатранснефтез" Павла Ксенофонтова - поставил сложный вопрос о том, что проблемы у республики и недропользователей могут возникнуть с транспортировкой газа, так как более половины газопроводов СТНГ устарели и не соответствуют нормативным требованиям, а по некоторым из них имеются угрозы разрушений.
    Все это может привести к тому, что для строительства метанольного завода придется строить новые газопроводы. Но вот за счет кого: Сахатранснефтегаза, республики или инициатора проекта - ЯТЭКа?
    Или как-то, быть может, по пресловутому частно-государственному партнерству?..
    И во сколько это обойдется? Сколько вообще может стоить реконструкция газопроводов, их приведение в нормальное состояние?
    Подобного рода вопросы, касающиеся финансовой стороны дела, в самом "зародыше" вызвали резкую реакцию у модератора заседания - заместителя председателя Общественного совета при Минпроме Колтина.
    Он просто не дал членам совета и приглашенным, в том числе - журналистам, среди которых был представитель "Якутска вечернего", известный политобозреватель Виталий Обедин, задать все свои вопросы.
    Что касается других выступлений, то их фактически не было. Министр промышленности Панов молчал. Министра экономики Осипова не было.
    Зато ЯТЭК в этот раз был представлен целой рабочей группой в составе исполнительного директора Александра Смирнова, советника генерального директора Афанасия Егорова, начальника Геологической службы Гали Галиева, главного специалиста Геологической службы Любови Булгаковой, а также представителя ООО "Якутский газоперерабатывающий комплекс" Евгения Сибелева.
    СПРАВКА. МЕСТОРОЖДЕНИЯ ОАО "ЯТЭК":
    1. СРЕДНЕВИЛЮЙСКОЕ газоконденсатное месторождение (СВГКМ). Расположено в Вилюйском районе Республики Саха (Якутия). Является основным источником газоснабжения РС(Я). Разработка ведется с 1976 г. Общий фонд скважин – 74, из них в действующем фонде – 36;
    2. МАСТАХСКОЕ газоконденсатное месторождение (МГКМ). Расположено в Кобяйском районе РС(Я). Является месторождением- регулятором Средневилюйского месторождения. Разработка ведется с 1973 г. Общий фонд скважин – 75, из них во временной консервации – 4;
    3. ТОЛОНСКОЕ газоконденсатное месторождение (ТГКМ). Расположено на территориях Вилюйского и Кобяйского районов РС(Я). В разработку не введено, на стадии завершения разведочных работ. Общий фонд скважин – 20, из них в консервации – 1, ликвидированных – 19.
    4. ТЫМТАЙДАХСКИЙ лицензионный участок. Расположен на территории Вилюйского района РС(Я). Ведутся поисково-оценочные работы. Общий фонд скважин - 3, из них в консервации – 1.

    0
  • Мин
    15 ноября  

    Ити дьааттаах химиясобуотун дьиҥ Саха хааннаах бары утараллар! Атын , туоралар дагтар туттара сатыыллар!Кинилэр дойдулара буолбатах, онон кыһаллыбаттар! Тоҕо бэйэлэрин төрөөбүт дойдуларыгар туппаттарый? Тоҕо ? Именно Саха Сиригэр? Тута сатыыллар? Сахалар ити дьаат собуотун туттарыахтара суоҕа! Иннэ диэн тиэрдиҥ Ятектарга! Пускай свою исконную родину развивают, а мы сами будем развивать! С ихними развитиями они Якутов, могилу всех сведут!

    0
    • meic
      15 ноября  

      Мин, даа, плакаттаах тиийэн тур, ээ, ЯТЕК хонтуоратын утары. То5о турбаккын?

      0
  • Мин
    15 ноября  

    Ятектар диэк эбиккин дии meik! Все понятно на чьей стороне работаешь! Много ли денег тебе заплатили? Бэйэбит санаабытын этиниэ суохпут дии!!! Тугу оччоҕо топ астыҥ ,сыбыс сымыйанан! Баран Ятектарыҥ эмэһэлэрин салаа ээ

    0
    • meic
      15 ноября  

      Мин, ЯТЕКтар диэки теруку буолбатахпын))) Отой себулээбэппин Саха Сиригэр улэлииллэрин.

      Эн тылгынан туескун охсуммутун сурдээ5э бэрт этэ)))

      Баран дагтары кытары кэпсэт манна куолуулуу олоруохтаа5ар)))

      0
  • ext_fb_238059456726981tECl6
    15 ноября  

    Чурапчылар эрэ өйүүллэр быһылаах хим завд тутуутун

    0
    • meic
      15 ноября  

      Егор Илларионов, ону ханна кердун?

      0
    • BorNEo
      BorNEo
      Николай Борисов
      Ветеран
      16 ноября  

      Егор Илларионов, Чурапчылар эрэ өйүүллэр быһылаах эҥин диэн улууһунан араартаан, бэйэҥ хантан хааннаах - кимтэн кииннээх уол оҕото буолаҕын, ээ-э??

      0
  • Сэҥээрээччи
    16 ноября  

    Химзавод

    Цивилизацияны утарар, күүстэрин билиммэт, консервативнай уонна сыбыс-сымыйанан патриот буола сатыыр дьон утарбыта буолаахтыыллар, оонньуу! Химия биһиги олохпутугар, хас биирдиибит ис-тас органнарыгар киирбитэ үйэ буолла, бу олох жаамыыта, үтэйсэн туһаҥ суох. Дьиэҕиҥ киирэн көр. Сарсыарда мыыла, тиис суунар пааста, маникюр-педикюр, аһылыгын компоненнара суодаҕар тиийэ, иһит сууйар феериҥ, арааһыҥ, таҥнар таҥаһын, олорор диэн отделкатын матырыйааллара.., таһырдьа массыыналар выхлоптарын таһаарыыта, бэйэҥ массыынаҥ тосола (между прочим метанолтан оҥоһуллубут), бензинэ - сатаан аахпаккын. Син дьон буолан олоробут дии. Ол ханна эрэ, ханан эрэ биһиги улуу өрүспүтүгэр киирэн биһигини ханан да таарыйбакка симэлийэр метанолтан олох куттанымаҥ, баҕар арыый сайдыахтаах суолбутун сабымаҥ. Ол эрээри сабар кыахпыт да суох, биһигиттэн олус ааттаспаттара буолуо. Большая химия иһэр диэн ыллаабыппыт ахан дии.

    0
  • 1
    16 ноября  

    Дьэ ити. Ол иьин озолоргутун уерэттэрин дииллэр! Наадалаах кэмнэ билэр дьоммум, омуктары кытта аахсар дьоммут суохтар!!! Бэйэбит Топливнай компанията тэриниэзин! Бэйэбит сирбитин, газпытын бэйэбит бас билиэзин! Тозо наар омуктарга барытын атыылыыбыт! Бэйэбит улэлиирбитигэр тэрилтэбит да суох! Тозо оннук политика ыытылларый?

    0
    • kinat
      kinat
      Кынат Тардаах
      16 ноября  

      1, Макаров оннугар эдэр киhини туруоруН. ДьиНинэн барыта баар. Макаров тус бэйэтэ 10% Туймаада-нефть диэн тэрилтэ5э акциялаах буолан СТНГазка аны кыhаллыбат.

      0
  • Эс,дыа..
    16 ноября  

    Саханефтегаз баар дии..ол базатыгар он,оруохтарын соп буолла5а дии..

    0
  • Василий
    16 ноября  

    Да это еще давно было запланировано. Не было бы логистики и анализа, зачем протягивать газопровод через Лену. ГРЭС-2 вполне бы справился и энергэтикой и отоплением. Но в любом случае случае этот ГРЭС-2 на этот завод будет работать. Просто посмотрите на список инвесторов.

    0
  • Василий
    16 ноября  

    Сахалыы суруйдахха лэбэй курдук тахсар. Нууччалыы просто и понятно

    0
  • 123
    16 ноября  

    Метанол куустээх дьаат, суунар паастаны кытта метанолу тэнниир олох сыы4а. Химияны ойооччулэр а5ыйах грамм метанолу ууну кытта буккуйан баран и4эн корун то4о сайдар эбиккит. Собуот тутулунна5ына куораппытыгар краммыттан метаноллаах уу кэлиэ. Фильтрдар кыйан ыраастаабаттар.

    0
  • Билэ5ит дуо?
    16 ноября  

    Кэлин дьон ол бу ыарыынан ыалдьан бардахтарына Мэнэлэри сирэй-харах анньыахтара, кереерун да5аны. Билэн олорон тохтоппотоххут игин диэн хайаан да уе5уехтэрэ....., кырбаабатахтарына баьыыба.

    0
  • уерэх,
    16 ноября  

    ей, мэйии тиийбэтэ сиэри гыммыт, гынна.

    0
  • kinat
    kinat
    Кынат Тардаах
    16 ноября  
    0
  • ext_fb_238059456726981tECl6
    16 ноября  

    Мэҥэ хаҥаласка олоробун

    0
  • Василий
    16 ноября  

    Бары билэгит есть такая наука логистика и аналитика. И есть федеральное правительство. Есть мы(якутия-саха). Есть все что у таблицы Менделеева.А где права этим заниматься?недра чьи где мы с вами живем? Захотят через ваш дом пропустить газопровод проведут,мест много приживется.недра не наши и эта Якутия не наша. Недра просеял кто? Наш МЕН. Суверенитет этот просто барбосу место ошейника бабочка.И просто пишу человек который когда-то закончил 10 классов в деревне.

    0
  • Дэриэбинэ
    17 ноября  

    Ньурбага алмаас хостуубут дуу, хостууллар дуу. Алмаас хостооьунуттан тиксэр биир тэрилтэ баар онтукпутун ил Дархан туьата суох тэрилтэ диэбитин бары истибиккит, корбуккут буолуо. Сылга балтараа миллиард бюджетка, 320 м. тыьынча ньурбага подароктыыр тэрилтэ алроса нюрба туьата суох. Ньурбаттан 300 км сиргэ алмаас хостууллар ол урдунэн дьаата сурдээх онтон ити химзавод дьокускайтан хас км .

    0
  • kinat
    kinat
    Кынат Тардаах
    17 ноября  

    10 км

    0
  • Эр.
    17 ноября  

    Бу тахсар мөккүөрү мин тута быһаарыах этим: тугу бары утара, атахтыы, мин саботаж диибин, олорор улуустар бюджеттарын лаппа кыптыйдаан, бэйэ киэбинэн олороллорун ситиһэн оннук курдук уураах ылыныам этэ. Бэрдэ бэрт: аныгы цивилизация благатын тугу бары туһана, тутта олороллор уонна саҥаны бары утарбыта буолан айахтара кытаран олоруохтаах. Аны бюджеттара биир тэҥ өлүүннэн үллэһиллэ, субвенция, субсидия харчыта кэлэ турар. Ону тохтотуохха, МО бюджеттара дифференцированно таҥылларын ситиһиэххэ наада. Атын промышленнай улуустар суоттарыгар "на халяву" олорорго үөрэммиттэр. Буолумна, босхо харчы кэлэн түһэ турарын тухары маннык курдук айдаан тахса туруо5а. Холобур, Алроса-Ньурба 10% акциятын дохуотун бүтүн республиканнан үллэрбэккэ улууска өлүүлээн хаалларар кыа5ы ситиһэр баар этэ. Ол кэннэ атыттар сибиэһэй салгынынан "үссэнэн" олорон толкуйдаан көрдүннэр: промышленноһы сайыннарар барыстаах, ол эбэтэр сибиэһэй салгынынан тыына2 инчэ5эй тирбэ быстыбатынан олорор?

    1
    • kinat
      kinat
      Кынат Тардаах
      18 ноября  

      Эр., Ол туох ааттаах мэНэлэри уехтуН? Онноо5ор алмаастаах Мирнинскэй оройуон 35% бюджеттан субсидия5а олорор. Химзавод - спйдыы буолбатах, кэхтии. Сымыйанан химзаводу сайдыы, да сайдыы диэмэН! Канадалар 2016 сыллаахха метанолларын собуотун тохтонон Новай Зеландия5а илдьэн туруораллар. Ол Новай Зеландиябыт Канадаттан сайдыылаах буолан Метаноловай собуоттанммыт дуо?

      0
      • Эр.
        19 ноября  

        kinat, Кытайга аан дойду производственнай кыахтара бары тураллар. Собуот, паабырыка бөҕө. Кэхтибиттэригэр Аан дойду сүрүн экономиката буолан олороллор?

        0
        • 123
          19 ноября  

          Омуктары утуктэр олох сыы4а. Кытай нэ4илиэнньэтэ быдан улахан, барыларын а4атыахтарын, та4ыннарыахтарын наада ол и4ин араас промышленно4ы барытын кы4ал5аттан сайыннараллар. Улахан куораттарыгар бары маскалаах сылдьаллар, салгыннара ку4а5ан. Би4иэхэ наадалаах эрэ производстволары сайыннарыахха наада, айыл5абытын харыстыыр соптоох.

          0
  • Дэриэбинэ
    17 ноября  

    Эр, оннук биир улуус багас улэлээн саатар бу суурбэччэ сыл иьигэр сайдыахтаах этэ онтон уэрэнэн иьиэхтээх этилэр. Биьиэнэ буоллагына ким албын , умнаьыт ол сайдар уонна кэлэр колуонэбит оссо сурдээх умнаьыт, албын буоларыгар уэрэтэбит.

    0
    • kinat
      kinat
      Кынат Тардаах
      18 ноября  

      Дэриэбинэ, ЗиявутдиННыт эhигини албыннаан тарба5ын тебетугэр таах эргитэр, туНкэтэх, кэнэн эр дьону!
      1 тонна метанол оНорорго 4 тонна ыраас преснай уу баранар. Ол Кытай кыраныыссатын таhыгар Амур уута кирдээх буолан онно туппат, фильтрдарын уларытарын кэччэнэр. Кини сылга 1,7 млн тонна метанол таhаарыам диир, онтун атыылаата5ына наай буоллар 20-чэ млрд харчы киллэриниэ. Уонна бюджекка 1,5 млрд солкуобай нолуок телуем диир. Ол киитэрэй 1,5 млрд-ыгар ымсыыраахтаатыгыт дуо?))))))))
      Ол оннугар Зиявутдин итиннэ хас тонна Лена уутун барыырын аа5ыН! 1,7 млн Х 4=6,8 млн тонна уу. Ол 1,5 млрд солкуобай нолуок ылаары эhиги 6,8 млн Лена уутун толук биэрэ5ит дуо? Ол киниэхэ мээнэ биэрмэхтээ5эр.ол 6,8 млн тонна ууну Кытайдарга атыылааН. 6,8 млн т Х 30000 рублей = 204 миллиарда рублей. Ол аата ол химзаводка ыыппыт уугутун мэНэлэр бэйэ5ит атыылаан 204 миллиард солкуобайы сыл аайы киллэрэ туруо этигит!
      Ол ЗиявутдыННыт 3 сыл химзаводун тутуо уонна ессе 3 сыл прибыльга тахсыа, ол аата 6 сылынан биирдэ ол 1,5 млрдкытын кере5ут. Ол сылдьан кини 6 сыл иhигэр хайы-уйэ 40,8 млн Лена уутун барыы охсуо? Бу тугуй? Бу биhиги алта сылынан эрэ кэлэр сыччах 1,5 млрд солкуобай иhин киниэхэ аны 40,8 млн тонна Лена уутун таах толук ууран биэрэбит дуо?
      Ол оннугар ол ууну уе6уллэр мэНэлэр Кытайга атыылаан эhиилгиттэн сыл аайы 204 млрд солкуобайы ылбыттара кене буолбатах дуо? Ол сыалай алта сылы быhа 1,5 млрд солкуобай Зиявутдин быра5ан биэрэрин кууппэккэ?
      6 сыл устата мэНэлэр Лена ыраас уутун атыылаан, 1 триллион 224 миллиард солкуобайы ылыа этилэр. Аа5ан керуН! Туох барыстаа5ый? Таах сибиэ ЗиявутдиННа дьааттаах собуотун улэлэтэригэр Лена уутун аНардас "Сээн, сайдыылаах эбиккит!" , - дэттэттэрээри ыскайданыы дуу, эбэтэр мэНэлэр бэйэлэрэ дьаhанан хас ый аайы Лена уутун Кытайга атыылаан 17-лии миллиарды киллэрэ тураллара дуу?
      Итинник арылхайдых хайдах Зиявутдин мэНэлэри албынныыра кестен кэллэ.
      Онон мэНэлэр бэйэ5ит быhаарыныН, хайдах олороргутун. Бэйэ5ит сиргитигэр бэйэ5ит хаhаайын буола5ыт дуу, эбэтэр Зиявутдин ча5арадра буола5ыт дуу?

      Ыраас уу билигин Аан Дойдуга саамай сыаналанар ресурс буолан турар.
      Кытай химзаводтарынан туох баар ерустэрин 50%-нын суhурдубутэ. Онон 1 литр уу онно 30 солкуобай. Омуктар биhиги Ленаттан ыраас ууну баhан чэй оргутунарбытын керен ытыыллар. Онтон ону биhиги сыаналаабаппытын се5еллер.

      0
  • Эр.
    17 ноября  

    Үөһээ Бүлүү баһылыга ПВС олох сөпкө бэйэтин мнениетын этэр. Бэйэ дьонун, дойдутун туһугар кыһаллар кулуба тыллара. Онтон ити М-Х баһылыга собуоту Алдаҥҥа туттуннар, биһиэхэ гааспытын ситэри киллэрдиннэр диэбитэ ханна эрэ баара. Гаас дэлби тэбиэ, утата сылдьар дьонум гаас уба5аһын иһиэхтэрэ диэн куттаммат эбит хата кини)

    0
    • Махсы
      19 ноября  

      Эр., промышленность диэн өйдөбүлэ киэҥ, биир метанол собуотунан муҥурдаммат. Саха дьоно ити собуот кутталлааҕын билэн утараллар. Уонна биири өйдөө ити метанол собуотугар химик үөрэхтээхтэр үлэлиэхтэрэ, саха ыччатыгар хантан итинник идэлээхтэри булаҕын? Үлэ миэстэтэ элбиэ диэн сымыйа. Чэ аҕыйах ыйга сахалары үлэлэтиэхтэрэ ол -бу сорук-боллур үлэҕэ.

      0
      • Махсы
        19 ноября  

        Махсы, Кыйма курдук элбэх кытайдары тэҥнээмэ, олор айылҕалара киртийэн өлөллөрө киэҥ эйгэҕэ сырдатыллыбат, сүһүрэн бүппүт өрүстэрэ ахсааҥҥа ылыллыбат. Дэлэҕэ иһэр уулара проблема буолуо дуо, Байкалтан ыла сатыы олороллор

        0
        • Махсы
          19 ноября  

          Махсы, кэпсэтии сүнньэ дьиҥэр сахалар тумус туттар дьоммут санаалара хайдаҕа эбитэ буолла диэн этэ. Кырдьык ол дьоммут тоҕо ньимиликээн буоллулар?

          0
  • zhai
    19 ноября  

    Махсы, эппитин барыта оруннаах

    0
  • -Мила
    19 ноября  

    оннук

    0
  • илинсаха
    19 ноября  

    ДЬОҺУННААР....манна НЬАМААСКАЙДАНАРБЫТЫН....үөһээ олорор БАСТААХТАРБЫТ..БАСТЫҤНАРБЫТ кылаталлара буолуо дуо..оооо

    0
  • -кытыыСаха-
    19 ноября  

    Бастыҥ дьоммут кыбыстыбыта-кэмчиэрийбитэ буола олороллор.Эһиэхэ айахтатан киирэн биэрбэт инилэр.

    хата мин бу кыһын сүллүкүүттэр кэпсэтиилэрин истибиппин кэпсиим

    Цитата:
    Хайдах да буоллар сүллүкүүннэр тиһэх түүннэрэ ааһан эрэр,саатар “сэргэ төрдүн” оонньуутун оонньуур хаартыһыт сүллүкүүттэри көрө барбыт киһи дуу? Бэйэтэ да халлаан сырдыа үс-түөрт чаас хаалла.Кэккэлэһэ уһаайбаҕа турар Быһахтаах Баһылай балаҕана өтөхсүйбүтэ сүүрбэччэ сыл буолла.Былыр оҕонньор тыыннааҕар,ити дьиэҕэ бэркэ хаарты оонньуур буолаллара.Ордук улахан бырааһынньыктар саҕана, онтон мантан тыалартан, хаартыһыт кыдьыктаахтар мустан 52 эмэҕэт кулут кубулҕатын толороору үстүү-түөртүү хонук тура тэбинэн олорон күп-күөх табах буруотун ортотугар харахтара кытарыар дылы хаартыны кыҥастаһан,эрбэхтэрэ элэйиэр дылы элиэйкэ хаартыннан курууска быһан, дьиэ доргуйуор остуол охсуулаах дьыбаатка таһааран бурҕатыһаллара.Ол дьиэ барахсан ыйдаҥаҕа субу самналлан турара түннүгүнэн көстөр.Таах сытыахтааҕар, саатар онно тахсан саатаабыт киһи,чэ оннооҕор ойбоҥҥо киирэн оройбун тоҥсуйдаттарарбыттан саллыбатаҕым,ама бу турар сиргэ тахсан да көрбүт киһи,туох буолуой ? Син уум кэлиэ суох быһыылаах...Бэйи,үс буолара чаас аҥара баар, алтаҕа-сэттэҕэ халлаан суһуктуйуо,сүллүкүүттэр эһиилгэ дылы бу дойдуттан барыахтара...Аны чаас аҥара сыта түһэн баран тахса сылдьыбыт киһи...
    Балаҕан иһэ бүдүк-бадык, ый сырдыгар остуол турар ортото тунааран олорор.Түөрт хара күлүк остуол түөрт өттүгэр олорон куруускалаан сырдырҕаталлар.Көннөрү көрөргө хаартыһыт оҕонньоттортон туох да уратылара суох, арай аан диэки олорооччу куудара баттахтаах хара бараан хаартыһыт олох мас аннынан атахтарын холбуу тутан баран кэннин диэки анньан олороругар тилэхтэрин оннугар ыыраахтаах туйахтара ырбаһан көстөллөр. Оонньуу улахан уота-күөһэ суох барар курдук,бааҥҥа да быраҕаллара оччо-бачча үллэҥнээбэт курдук.Утары олорооччу икки чэчэгэйиттэн кыратык чорбойор муостарын икки ардынан баттаҕа тараҕайдаан ый уотугар килэҥнээн көстө-көстө баан быһан сырдырҕатар. Уҥа диэки олорор киппэ көрүҥнээх,сэҥийэтигэр сулардыы бытыктаах, уоттаах харахтаах саас ортолоох сүллүкүүн уҥа илиитинэн холуоданы быһа анньарыгар илиитин көхсүгэр тахсан эрэр күн уруһуйдаммыта уонна биэс тарбаҕар “СЕВЕР” диэн суруктааҕа көҕөрөн көстөр. Хаҥас диэки уһун синньигэс сирэйдээх,энньэҕэр сыҥаахтаах кыра оҕонньор икки хараҕын симэ-симэ тарбахтарынан харса суох биттэнэн табырҕатар.Холуода быһыллан остуолга уурулунна, сыана чопчулаһан хат-хат лээбэйдэһии кэнниттэн,тараҕай оҕонньор суурхай соҕустук хаартытын таһааран тэлиҥнэтэн барда. Утуу субуу ырган оҕонньор ,онтон куудара баттах бэтирик баран бааны байыттылар. Киппэ сүллүкүүн, туора хотуна ис диэки элээрбитигэр “уу маас, баар!!!” диэн баран остуолу саайда.Тыҥаан олорбут хаартыһыттар налыс гына түстүлэр.Тараҕай оҕонньор маат-муут бөҕөнү кутан баран,холуодатын киппэ диэки илиитин таһынан илгэн кэбистэ.
    Чэ бэйи ,ити хааллын,хаартыһыттар ити олорон Аан дойдуну анаарар кэпсээтиини аргыый аҕай ыыта олороллор эбит. Кэпсээннэрэ Дойду туругун,баан-хаччы эргиирин,бу сылга туох Орто Дойдуну аймыырын ааҕаллар,кэпсэтэллэр эбит. Тараҕай оҕонньор солкуобай сойон хаартыга да туттуллубат буолан эрэр диэн муҥатыйда.”Саатар дуоллар эбитэ буоллар хаарты арай сэниэлээх буолуо этэ,чэ дуолларынан оонньуохха-“диэн үтэн –анньан көрбүтүн атастара олох дьиэк киллэрбэтилэр;” биһиги эн курдук кытай,эмиэрикэ ойбоннорун кэрийбэппит,хантан ол эйигинниин эрийсэр дуоллардаах буолуохпутуй,бу күөл муоҕа буолан хаалар солкуобайтан атыммыт суох”-дэстилэр. Куударалаах сүллүкүүн хаарты ырыта олорон сыыбыргыыр;
    -”дьэ нокоолоор биһиги даҕаны , бу күөх далайдарбытыгар сөтүөлүү оонньообуппут,умсаахтаан дуоһуйарбыт аҕыйах сыл хаалла, сураҕа маннааҕы Дархан арҕаа дойду адьырҕаларын кытта куодуруһан, Дьаҕыстаан өҥнөөхтөрүнээн куомуннаһан биһигини мантан арааран,антах үүртэлиэх курдук буолбут үһү. ”
    -Бай ол тойон ама да, бэйэбитигэр дылы кыһыны супту ойбоҥҥо умсаахтаан кыстыыр,күөл хомуһун кэбийэн барыыр кыылга дылы дииллэр.Ол бачча киэҥ Элиэнэ Эбэбит туонатыгар батыахпыт суоҕа диэн холдьохсор дуо- диэн ырган сүллүкүүн, тииһэ суох айаҕын ата-ата күллэн алларастаата.
    -Ээ,до5оор эн истэ иликкин дуо?Орто дойдуга бу саастан атыыр айдаан,киэҥ моргуор бөҕө буолбаат. Ити билигин өрүс түгэҕинэн сылдьан үрдүнэн ойон ааһар икки турбаларыҥ туохха аналлаахтарын билэҕин дуо?-диэн киппэ сүллүкүүн чопчуласта.
    -Ама күөх далайбыт хаарыаннаахай уутун хачайдаан ылалаары,илин диэки ыстаран кураанахха хаалларыахтара буоллаҕай.Икки тыһыынча сыллаахха балтараа сүүс биэрэстэ усталаах турбаны тарданнар Туора Күөлү толоро сатаабыттарын саныы-саныыбын билигин да быарым ыалдьыар дылы күлэбин ээ;- “сүллүкүүттэргэ да мүөтүрүө баар”-диэн, онтуларын уу оҕолоро оонньуур сир оҥостон хатааһылыыр турбалара.Хата уота кыайбат аатыран сүгүн да хатааһылаппаттар.- диэн баран куудуралаах сүллүкүүн чыпчырынан кэбистэ.
    -Ол турбалартан сытыган баҕайы ньоҕой бычыгыраан биллигирии сытар этэ-диэн баран тараҕай сүллүкүүн тараҕайын тарбанна-алҕаска аттынан ааһаары баспар биһиллибитигэр баттаҕым саралаан хаалта,хата муоһум туллубатаҕар махтал...Онтон атын сүллүкүүн аатыттан ааһыам этэ,хата холмогуор диэн ааттана сыыспытым...
    -Ээ ол диэн оҕо оонньуута буоллаҕа,эн баттаҕыҥ соролообута диэхтээн...Дьэ ол баллыгырыыр-былдьыгырыыр бадараан баайын сир анныттан оботторон Бүлүү диэкиттэн тимир турбаларынан сүүрдэн Элиэнэ уҥуор таһаарбыттара.Ол онно Хаптаҕай сиргэ сүүнэ собуоту туталлар үһү.Дьэ онно буолуо муос –туйах тулларыттааҕар буолуох бүтүн сүллүкүүн аймах суураллар сүтэр алдьархайа.
    -ол собуоттара уу айма5ар ба5ас тугу гыныай,ол тугун ууга уган, били Балда чиччик курдук үлтү ытыйар үһүө? Били биир, сүүрүк хоту хабаҕы миинэн баран Амманнан,Сиинэннэн таҥнары устааччылары,чэ быҺата бары да таҥнарааччылары кытта,куомуннаһар идэлээх киҺи кэпсээнинэн;ол собуот туох да куттала суох үһү,арай сүүнэ улахан ынах ииктээн курулаппытын курдук уоҕурдуу буолар карбамыыд оҥоруо үһү.
    -тыый ол,харбамыыты хайаары гыммыттарый?Сэбиэскэй саҕана өрүс үрдүгэр бириистэннэргэ кууллаах харбамыыт хайа курдук кыстана сыппытын,улаханнык туһаннылар дии санаабатаҕым.Хата хас ардах-хаар аайы ууллан-суураллан ууну аһытара дьэ сүр этэ.Онтон сыһыыга уоҕурдуу диэн ыспыттарыгар сүөһүлэр амтаһыйан баран истэрэ үллэн,атахтарын дыраччы тэбэн сытар буолаллара.Дьэ уонна ол собуоттара да сотору-сотору эстэн хампы тэбэр дииллэр.Ханна эрэ ,сүүһүн ортотунан уруһуй харахтаах дьахтар баһылыктарын харабыллара ытан кэбиспиттэрин кэннэ биир ый буолаат,оннук собуот сиргэ эстиигэр элбэх киһи өлбүтүн истибитим.Кырыытынан харахтаах кытай сиригэр даҕаны, сыл аайы итинник собуоттар эстэр буолла. Сайдыылаах дойдуларга дьоно-сэргэтэ маннык собуоттары тутары утарсар буолан туттарбаттар эбит,урут тутуллан хаалбыттарга улахан нолуогу төлөтөн ууратарга күһэйэллэр эбит.Ол иһин даҕаны,үс харахтаах дьахтардаах,ынах таҥаралаах омуктартан икки урдуус кэлэн манна тутары кэпсэппиттэр үһү.Кыра харчыга ,хааччаҕа суох,алдьархай да буоллаҕына аҕыйах саха эрэ морбойоро аахсыллыбат сиригэр тутар барса балысхан буоллаҕа. Киинтэн да тэйиччи,сирэ да улахан харысхала суох муус кыаһаан,тойотторо да улгум соҕустар,имнэниэҥ эрэ кэрэх эрбэххин эргийэ эккэлээн бараллар. Биир улахан үөрэхтээх сархаах саха этэринэн маннык собуоттар оннооҕор Москуба аттыгар түөрт уонча сыл этэҥҥэ үлэлии тураллар үһү.Ол Москуба тойотторо сахалар барахсаттар сайдыыттан хааллылар диэн харахтарын уута уста олорор үһү. Харбамыытынан хатаҕалыыр,мэтилиэнинэн мэтиэхтэтэр,ымыйааҕынан ыймахтатар баҕалара баар аҕай быһыылаах.
    -Ээ ол собуоттар кыратык эстэ,тохто түспүттэрэ оччо улахан буолбатах ини,хата ити бахсаал таһыгар үлэтэ суох суулаһа сылдьар ыччаттарбыт үлэ таһаарыныахтара-диэн чалыгырыы түстэ,ырган сүллүкүүн –ол баҕас, хотон сааҕын күрдьэр саҕа баар ини, харбамыыд харбыыр,ымыйаах ыыр уустук буоллаҕай.
    -Акаары, ол үлэҕэ улахан үөрүйэх эрэ киһи үлэлиир үлэтэ,оннук дьону уонунан сыл үөрэтэн таһаараллар.Оннооҕор уоппускаларыттан сынньанан кэллэхтэринэ,уонча хонукка кэтэбилгэ сылдьан үлэлиир дьоҕурдарын сөргүттэтэллэр эбит,ол эрэ кэннэ дьиҥ үлэлэригэр ылсаллар.Эн буоллар бахсаалтан хомуйан үлэлэтээри гынаҕын,хата ол дьонуҥ бастакы күннэригэр айахтарын аппытынан хаптаччы бараллар ини,били мэтилиэннэрэ олох испиир испииринэн курдук үһү,сыттын дьүһүннүүн, амтанныын. Ол гынан баран биир омурдуу кэнниттэн өлбөтөххүнэ, икки хараҕа суох балай буолан дьоллонор үһүгүн.Дьэ ити эн этэриҥ кырдьык,киһи оҥорбут собуота хайаан дьиэҕэ-абаарыйата суох үлэлиэй,кыра эстии,тохтуу ханна баҕар баар.Оннооҕор хайгыыр,холобур оҥостор Эмиэрикэлэригэр сотору-сотору саахал тахса турарыттан,итинник собуоттары саба,атын сайдыыта суох,хараҥа дойдуларга үтэйэ сатыыр буоллахтара.Ол Эмиэрикэ ааттаахтара бэйэлэриттэн дьалбарытан,ынах таҥаралаахтары сыыһа үктэтэн,тылларыгар киллэрэн туппут собуоттарын,үс харахтаахтар хаста да эстэн, харбамыыды хабыалаан,ымыйааҕы ыймахтаан эрэ баран, үс харахтара аһыллан, дьэ эмэрикээннэри үүртэлэһэр буолбуттарыттан манна акаарылары көрдөөн эрдэхтэрэ.Уонна ити абаарыйаларга тохтубут-иктибит дьааттара-сүлүһүннэрэ сылаас дойду ириэнэх буорун тобулу түһэн,киэҥ сиргэ тарҕаммакка чөкө аллараа ,сир анныгар айыллыбыт айылҕата баарыгар баран холбоһо турар.Ону, ол тохтубут сирин хатыылаах боробулуоханнан эрийэ тардан кэбистэхтэринэ аҕыйах сылынан халлаантан түһэр ардах уута аллараа сайҕаан,таҥнары сууйан ыраастаан кэбиһэр буоллаҕа. Онтон манна балтара-икки миэтэрэ дириҥҥэ сытар ирбэт тоҥмут,килиэ муус хахха буолан аллараа ыыппат,хата төттөрүтүн таҥнары халытан барытын хаары-ардаҕы кытта холбоон Өлүөнэҕэ хаалаан турдаҕына ,дьэ сүллүкүүн аймах муоһа-туйаҕа туллара,түүтэ-өҥө соролуура кэлэр буолбаат!!!
    -Үлүгэр да эбит,ол хайдах ити бу сир ирбэт тоҥо уратытын өйдөөбөттөрө сүрэй? Онтон манна Ирбэт Тоҥу үөрэтэр бүтүн үнүстүтүүт баар дии,олор тыллара-өстөрө иһиллибэт,ахсааҥҥа ылыллыбат эбит дуу?
    -Улахан оонньууга, кыра кыһалҕаҕа кыһамматтар.Аан Дойдуга хара көмүс буолан сир ньоҕойо харчыны солбуйан турар,ким элбэх ньоҕойдоох ол кыахтаах,хаһыытыыр харчылаах.Арассыыйа Эбэ хотун ньоҕойо арҕаа диэки түгэҕэ көстөн эрэриттэн,хостооччулар илин диэки көһүөх курдуктар. Манна Муустаах Байҕал мууһун анныгар үтүмэн үгүс ньоҕох түгэххэ сөҥөн сытар.Аанньатыгар баар суох саха дьоруойун,хотуттан хоһуун дьокутаат буолбут,Тиксииттэн Маскубаҕа тиийбит Артуур Чылынгыыры түннүктээх тимир уһаакка уган баран Байҕал түгэҕэр тимирдэн,түгэххэ сытар хара ньоҕох үрдүгэр Арассыыйа былааҕын батары астарыахтара дуо.Дьэ онно Чылынгыыр ньоҕох элбэҕин түннүгүнэн көрөн баран биллэрбитигэр,Арассыыйа алыгаархахтара хоту дойду ньоҕойун хостоон харчы оҥосторго быһаарбыттар.Дьэ туран манна барыта үчүгэй буолуон,биир моһол үөскээн тахсыбыт. Хоту дойду сылаас кэмэ дьоҕойон балтараа эрэ ый эбит,онтон атыныгар ньоҕох тоҥон хойдон хаалан сатаан ньолҕоруйбата хостуур үлэни атахтыыр буолан тахсыбыт.Арай Аан Дойдуга өйдөөх да дьон бааллар эбит,олор манныгы тобулан таһаарбыттар: бу ньоҕойу мэтилиэн диэн испиир бииһинэн убаттахха биэс уон кыраадыс да тымныыга уу курдук убаҕас буолар эбит.Аны туран бу мэтилиэн ньоҕой үс гыммыт бииригэр дылы куталлар эбит.Дьэ билигин суоттаан көрүҥ төһө мэтилиэн Арассыыйаҕа төһө элбэх наадатын.Аны туран ити мэтилиэни сиртэн тахсар дьаартан арааран ылаллар.Ол дьаар Чаайанда диэн сиртэн турба устун кэлэн бу Элиэнэ өрүспүтүн туораан Хаптаҕайга тахсан тимир ыллыгы кытта кэккэлэстэ.Ол иһин Хаптаҕайы собуот тутарга таллахтара.
    -Бэйи ити собуот оҥоһулларын Арассыыйа баһалыга Буучун бэйэ да этэринэн; “тоҕо тимир суол тардыбыккытый,сайдыахпыт диэбиккит.., дьэ сайдыҥ!” Дьиҥэр,манна диэн эттэххэ- диэн баран киппэ сүллүкүүн,тарбаҕын уоһугар даҕайар-Ол собуот харбамыыт собуота диэн аҥалалары аралдьытан кэпсииллэр, собуот дьиҥ анала дьаартан мэтилиэни арааран-оргутан ылыы буолар.Ол харбамыыт диэн мэтилиэн оргуйбут төбүлэҕэ эрэ буоллаҕа,ону холбуйан ылан таах хаалыаҕынааҕар уоҕурдуу оҥостоллор.Холобура саха ыала сыалаах эт буһарынарыгар күөс төбүлэҕин халбыйан ылан ыт иһитиһэр быраҕарын тэҥэ.Дьиҥэр күөһү да киһи амтаннааҕы аһаары буһарынар буоллаҕа дии, хайа акаары итэҕэйиэй: күөһү төбүлэҕин эрэ ылан ыт аһылыгар анаан күөстэннэбит дииллэрин.Ол курдук манна аралдьытан, харбамыыт собуота тутабыт дииллэрин итэҕэйиҥ. Ити тимир ыллык мэтилиэн собуотутар тимири таһарга аналлаах.Ол мэтилиэн курдук кутталлаах дьааты сити хаадьаҥныы сытар тимир ыллыктарынан Кытайга таспаттар.Оннооҕор сүүһүнэн сыл сытан оннун булбут тимир ыллыктарга абаарыйа бөҕө барар дии,сайын уста сылдьар бадараан,кыһын сүгэн турар муус сиргэ тэлгэммит ыллык хайдаҕа биллэр
    Онтон ол собуокка оргутуллан тахсыбыт мэтилиэни тааҥкырдарга хачайдыы-хачайдыы Өлүөнэни таҥнары Муустаах Байҕалга тиэйэн-таһан ,кыһыннары ньоҕойу убатан,төгүрүк сыл устата ньоҕойу хостуохтаахтар этэ.Дьэ манна муус устаатын кытта саҕалаан баран ,кыһын кэлиитэ кытта мууһу силэйэ сылдьан мэтилиэн таһыыта буолуо. Санаан көрүҥ: хайдах хаарбах харыыталар мэтилиэн тиэйиилээх мууска кыбылла-кыбылла сыбыытаһалларын.Дьэ онно буолуо хампы астарыы,тэһитэ ыстаныы.Төһөлөөх мэтилиэн өрүспүтүгэр тохтуон,тула тарҕаныан? Хас сүллүкүүн онтон ордуой?
    Аны туран биһиги сүллүкүүттэр,биир эрэ сыллааҕы биттэнэр буолларбыт даҕаны,Аан Дайды айманыыта айдаана үксээн,үлэтэ-хамнаһа айгыраан хара ньоҕой сыаната таҥнары курулаан өтөрүнэн өрүттэрэ биллибэт буолбут,өссө өрүттүө дуо диэн сорохтор саарбахтыыллар.Оччотугар муус анныттан ньоҕойу ким хостоһо сатыай? Өйдөөх өттүлэрэ ону өйдөөн эрдэхтэрэ .Арай бу дойдуга күтүөт буолбут уоллаах Даҕыс дойду,Күннээх Хапхаас дьоно аҕыйах сахалар барахсаттар оһохторун оттунар уоттарын уоттанар Бүлүү дьаарын туһаммыттарыгар биэрэр харчыларыгар сөп буолбат буолбат буола улаатан, тыыллан-хабыллан тахсаннар;”Бу сахалар ахсааннанара да аҕыйаҕа бэрт,элбэҕи эрэйэр сатаныа суох,Аан Дайдыга тахсан анньыһан-үтүөлэһэн көрүөххэ”-диэн ити собуоту туттарарга маннааҕы тойоттору кэтэхтэриттэн кэнэйдии, кэннилэриттэн тэбиэлии сытан собуоту туттара сатаан онон-манан киирэ- тахса сатыыллар курдук.Улахан тойоттор бадаҕа Амыр өрүс үрдүгэр ити турба тиийдэҕинэ бэнсиин собуота тутуох буолбуттар,онтон илин-арҕаа таһарга да табыгастаах. Мэтилиэни Кытайдарга тиэйэ кэлэр систиэринэлэргэ таарыйа сэлээркэ кутан манна тастахтарына тимир суол икки өттүгэр үлэлиирин тобулар буоллахтара.
    ...Эмискэ бөтүүк хахаарар саҥатыттан мин уһуктан кэллим, сүллүкүүттэрим уу тумана буолан будулус гынаат күдээргэ көттүлэр.

    0
  • Саргы
    21 ноября  

    Кытыыгыт олус бэркэ суруйар огоннор эбит.Прям я не ожидала такого от него

    0
Ответ на тему: Химхавод туьунан сахалар бастын дьоннорбут туох санаалаахтарый?
Введите код с картинки*:  Кликните на картинку, чтобы обновить код
grinning face grinning face with smiling eyes face with tears of joy smiling face with open mouth smiling face with open mouth and smiling eyes smiling face with open mouth and cold sweat smiling face with open mouth and tightly-closed eyes smiling face with halo smiling face with horns winking face smiling face with smiling eyes face savouring delicious food relieved face smiling face with heart-shaped eyes smiling face with sunglasses smirking face neutral face expressionless face unamused face face with cold sweat pensive face confused face confounded face kissing face face throwing a kiss kissing face with smiling eyes kissing face with closed eyes face with stuck-out tongue face with stuck-out tongue and winking eye face with stuck-out tongue and tightly-closed eyes disappointed face angry face pouting face crying face persevering face face with look of triumph disappointed but relieved face frowning face with open mouth anguished face fearful face weary face sleepy face tired face grimacing face loudly crying face face with open mouth face with open mouth and cold sweat face screaming in fear astonished face flushed face sleeping face dizzy face face without mouth face with medical mask face with no good gesture face with ok gesture person bowing deeply person with folded hands raised fist raised hand victory hand white up pointing index fisted hand sign waving hand sign ok hand sign thumbs up sign thumbs down sign clapping hands sign open hands sign flexed biceps
  
Предложения и замечания